PostHeaderIconHet Medisch Sociaal Opvangcentrum

Bij illegale drugs

Voor wie?

Het Medisch Sociaal Opvangcentrum (MSOC) richt zich uitsluitend op gebruikers van illegale drugs. Een belangrijke doelstelling is om in contact te komen met drugsgebruikers die nog geen aansluiting hebben gevonden bij andere drugshulpverlening, of die elders niet (meer) terechtkunnen. Dan gaat het bijvoorbeeld om oudere gebruikers of om verslaafden die ook psychiatrische problemen hebben. In principe is iedereen die tot de doelgroep behoort zonder voorwaarden welkom.

De filosofie

Laagdrempelig

Een belangrijk kenmerk van een MSOC is de laagdrempeligheid. Dat wil zeggen dat men er alles aan zal doen om het de gebruikers zo gemakkelijk mogelijk te maken om de stap naar hulpverlening te zetten. Zo zijn de openingsuren zo ruim mogelijk, dus ook soms ’s avonds. Verder streeft een MSOC ernaar nieuwe cliënten binnen een week een eerste afspraak te geven. Het is altijd mogelijk om binnen te springen met een vraag, of op een moment van crisis. Daarnaast stellen de begeleiders zich zo op dat de cliënten zich niet veroordeeld voelen. Er wordt geprobeerd om een klimaat te scheppen waarin mensen zich thuis kunnen voelen. Bovendien worden de kosten gedragen door de mutualiteit, op een persoonlijk remgeld van 1,60 euro per week na. En zelfs dat bedrag wordt niet in alle MSOC’s gevraagd.

Levenskwaliteit

Het MSOC probeert zo te werken dat het hoogst haalbare wordt nagestreefd. Soms is dat alleen de schade van gebruik beperken, in andere gevallen probeert de cliënt volledig te stoppen. Het uiteindelijke doel van de begeleiding is het verbeteren van de levenskwaliteit van de gebruiker. Clean worden is dus zeker geen voorwaarde, want hoewel dat misschien het ultieme doel is, blijkt dat voor velen niet haalbaar. In die gevallen wordt bijvoorbeeld geprobeerd om het gebruik in elk geval onder controle te krijgen. Wie wel clean wordt, kan genieten van nazorg en op elk moment opnieuw een beroep doen op het MSOC om herval tegen te gaan.

Hoe werkt het?

Het MSOC heeft een ambulant aanbod van begeleidingsgesprekken, doktersconsultaties en behandeling met substitutiemedicatie.

Het is heel moeilijk om te voorspellen hoe lang een begeleiding zal duren. Iemand kan één keer gesprek voeren of gedurende tien jaar elke week langskomen. De begeleider en de cliënt bepalen samen hoe de begeleiding eruit zal zien: het tempo, de inhoud en het doel van de gesprekken.

Een begeleiding richt zich nooit alleen op het drugsgebruik, maar ook op andere thema’s, waaronder sociale relaties, familie en woon- en werkomstandigheden. Als de cliënt ermee akkoord is, worden ook de ouders of partner van de cliënt betrokken. Zij kunnen bijvoorbeeld op regelmatige basis meekomen naar het gesprek. In het kader van het beroepsgeheim is het belangrijk om te weten dat je als ouder of partner niet zomaar op de hoogte wordt gehouden van de inhoud van de gesprekken. Ook niet bij minderjarigen. Dit kan enkel als de cliënt daarmee expliciet akkoord is gegaan. Bij voorkeur wordt er inhoudelijke informatie gegeven tijdens gesprekken samen met het kind. In sommige MSOC's is het mogelijk dat een ouder of partner een eigen begeleider krijgt, met wie hij of zij gesprekken heeft zonder de cliënt. Ook dan geldt het beroepsgeheim en kan iedereen vrij praten zonder bang te hoeven zijn dat de gebruiker de inhoud te horen krijgt.

Cliënten kunnen ook worden doorverwezen. Dan kan het gaat om een opname, of een verwijzing naar een specifieke therapeut voor traumaverwerking, of naar het OCMW om de financiële warboel te regelen.

Medische begeleiding

Elk MSOC heeft een arts. Gebruikers kunnen bij de dokter terecht voor medische vragen die gerelateerd zijn aan hun gebruik. Heroïnegebruikers kunnen een behandeling met vervangmedicatie krijgen, als ze aan de eisen van de wet en het centrum voldoen. Meestal is de vervangmediactie methadon. Alle MSOC's zullen naast methadon bijkomende psychosociale begeleiding stimuleren. In sommige MSOC's is deze begeleiding een verplicht onderdeel van de substitutiebehandeling.

Spuitenruil

Het spuitenruilproject is sterk verweven met de filosofie van de schadebeperking. Binnen het project wordt injectiemateriaal verzameld om te vernietigen en steriele spuiten en andere voorwerpen om veilig te injecteren uitgedeeld.

De belangrijkste doelstellingen van spuitenruil zijn de verspreiding van bloedoverdraagbare aandoeningen, zoals hiv/aids en hepatitis B en C onder gebruikers tegengaan en de volksgezondheid verbeteren, doordat het materiaal niet op straat of bij het huisvuil terechtkomt. Zo kunnen prikongevallen worden vermeden.

Katrien Van Eeckhaut